Tiurìa di la rilativitati
Cu nomi di Tiurìa di la Rilitivitati 'nta fìsica si voli diri cà tutti i leggi fisiche sunnu scritti 'nta lu stissu modu nta tutti i sistemi di riferimetu inerziali zoè chiddi ca vannu a 'na velocitati costanti. Di Tiurìa di la Rilitivitati canuscemu chidda di Galileo Galilei e chidda di Albert Einstein. Chidda di Galileo Galilei è chidda crassica ca 'un fa distinzioni fra i velocitati e unni ci pò esseri a velocitati infinita mentri chidda di Albert Einstein ci dici ca 'un si pò iri a la velocitati dà luci e mancu chiossà.
Einstein vitti ca a tiuria da rilativitati di Galileo 'un putia funzionari assieme a tiuria di lu elettrumagnetismu di Maxwell picchi' canciannu sistema di riferimenti avissiru canciatu i valura di li campi elettrici e magnetici e di la vilucita' da luci. Accussi capiu ca si avia a canciari a Tiuria da Rilativitati di Galileo.
Storia
[cancia | cancia lu còdici]Fu sprummintata di lu fisicu tudiscu Albert Einstein ntô 1905, quannu era ancora mpigatu a l'ufficiu dî brivetti a Berna. Einstein capiu ca picchi' i leggi da fisica arrimanissiru uguali canciannu sistema di riferimentu inerziali li assiomi da rilativitati avianu ad esseri due.
Galileo rissi ca 'un si putia arricanusceri si ci si muovi a velocitàti costanti o si e fermi. Accussi su definiru li sistemi inerziali ca su i sistemi di riferimenti ca si muovunu cu na velocitàti costanti (). E chiddu ca iddu Rissi si scrivi:
Primu assioma da rilativitati : Li leggi fisiche sunnu equivalenti in tutti li sistemi di riferimenti inerziali.
Einstein vitti ca pi funzionari a rilativitati puru cu l'elettromagnetismo a chiddu ca rissi Galileo s'avia a mittiri puri n'autru assioma.
Li cunsiquenzi
[cancia | cancia lu còdici]Tra li cunziquenzi di sta tiurìa c'è la rilativitati dû tempu rispettu ô sistema di rifirimentu e lu paradossu dî giamelli; àutri sviluppi foru la tiurìa di la rilativitati spiciali e la cèlibbri fòrmula E=mc². Àutri tiurìi comu chidda dû big bang, o lu sviluppu dâ fìsica nucliari forru puru nfruinzati assai dâ tiurìa dâ rilativitati.
| Nta Commons s'attròvanu àutri mmàggini rilativi a Tiurìa di la rilativitati. |
| Fìsica | |
|---|---|
| Acùstica | Astrofìsica | Elettrumagnetismu | Fìsica nucliari | Fìsica dî particeddi | Miccànica (fìsica) | Miccànica quantìstica | Òttica | Tiurìa dâ rilativitati | Termudinàmica
Fìsici cèlibbri - Sistemi di misurazzioni - Storia dâ fìsica - Premiu Nobel pâ fìsica, (òrdini alfabbèticu e crunulòggicu) - Unità di misura
|