Stefanu protomàrtiri

Santu Stefanu protomàrtiri (Grecia, 5 - Gerusalemmi, 36), fu û primu dî setti diacuni scigghiuti dâ cumunità cristiana pirchì aiutassiru l'apostuli 'ntô ministeru dâ fidi.
Biugrafìa
[cancia | cancia lu còdici]Vinniratu comu santu da tutti î Chiesi ch'ammettunu û cultu dî santi, fu û protomàrtiri, cioè û primu cristianu chi desi â vita 'ppî tistimuniari â propria fidi in Gesù Cristu e 'ppâ diffusioni dû Vangelu. Û sô màrtiriu è discrittu 'ntâ l'Atti dill'Apostuli unni è evidenti, sia â sô chiamata ô sivvizziu dî discepuli, sia û sô màrtiriu, avvenutu 'ppî lapidazzioni, â prisenza di Paulu di Tarsu chi appoi si cunvertìu lungu â via di Damascu.
Santu Stefanu è vinniratu comu diacunu e protomàrtiri. Û primu appillativu è duvutu ô fattu chi fu unu dî setti diacuni eletti a Gerusalemme. Û secundu è assuciatu ô sô nomi 'ccu tuttu co sô martìriu sia cronologgicamenti pricidutu da chiddu di Giuvanni Vattista, mortu 'ppì decapitazzioni. È cilibbratu û 26 dicemmìru 'ntâ cristianità occidentali e û 27 dicemmìru 'ntâ cristianità orientali.
Iconografìa
[cancia | cancia lu còdici]Petri, libru, ramu di palma, dalmatica, stola. A Milazzu â statua prucissiunali di Filippu Quattrocchi e l'altari eponimu dû duomu anticu sunu accumpagnati da tri curuni câ furmunu 'nâ tiara o triregnu, simbuleggianti l'ordini feudali: l'ordini dimaniali o civicu propriu dî citàdi reggie, l'ordini feudali o barunali, l'ordini ecclesiasticu. Supra â varetta û triregnu è 'nâ squisita opira d'argenteria siciliana.
Patrucinii
[cancia | cancia lu còdici]Patronu principali di: Campuciurutu, Filicudi, Jaci Bonaccossi, Milazzu, Santa Elisabbetta.
Fistiggiatu a Caltaggiruni, Ciazza, Dagala del Re, Jiraci, Liunforti, Palermu, Santu Cataḍḍu, Tràpani.
Ben trì chiesi sunu 'ntitulati a Santu Stefanu a Palermu, una accantu â chiesa d'origgini nurmanna dâ Santissima Trinità â Zisa: â chiesa di Gesù, Maria e Santu Stefanu, l'Oratoriu di Santu Stefanu Protomartìri ô Munti di Pietà, â chiesa barocca di Santu Stefanu Protomartìri â Zisa.
A Murriali è rapprisintatu in ebbìca normanna 'ntê musaici in stili bizantinu dâ cattidrali di Santa Maria Nova, puru a Palermu è raffijuratu 'ntâ Cappella Palatina di Palazzu dî Nurmanni. 'Ntâ cattidrali dâ Santa Vergini Maria Assunta 'nâ statua di mammuru riproduci û santu 'n stili rinascimentali, ed è 'mmustrata 'ntâ navata principali pruvinenti dâ smimbrata Tribbuna d'Antonellu Gaggini.
Usi e custumi
[cancia | cancia lu còdici]Diacuni, muraturi, scappiḍḍini, silciaturi, tagghiapetri.
