Caenorhabditis elegans

Dâ Wikipedia, la nciclupidìa lìbbira.
Caenorhabditis elegans
Celegans wt nhr80rnai.png
Classificazzioni scintìfica
Regnu: Animalia
Filu: Nematoda
Classi: Secernentea
Òrdini: Rhabditida
Famigghia: Rhabditidae
Gèniri: Caenorhabditis
Speci: C. elegans
Nomenclatura Binomiàli
Caenorhabditis elegans
Maupas, 1900
A roundworm

Lu Caenorhabditis elegans ("Ci elegans" ppi nfari anprima) eni lu nomi di l'armali ciamatu vermi rutunnu o nimatodi.
Stu vermi eni luoncu nu millimetru. Li verma nun sunu parassita: abbìta nta lu stierru e mangia battiria.
Eni famusu picchini spissu veni usatu 'nta bioluggìa muliculari comu organismu mudellu ppi sturiari lu sviluppu di l'essiri viventi.
Eni lu primu organismu pluricillulari ppi lu quali li scienziata s'anu firatu a siquinziari l'interu ginoma.

Lu C. elegans ci avi dui tipi di sessu: ermafrudita e masculu.
N'irmafrudita appruduci sperma quannu eni a lu statu larvali e appruduci ova quannu eni nta lu stadiu adurtu.
Nu masculu ppo faciri sulu sperma.
Li mascului sunu tanticchia cchiu nica di l'irmafrudita.
Lu sturiu usannu lu C. elegans accuminzau nta lu 1965 ccu Sydney Brenner.
Nta li labboratoria veni cchiu facili mantinìrili vivi: a 25 °C, ppi 14 uri da ficundazzioni sunu imbrioni.
L'armali comu lu C. elegans ca nun ci mientunu nu munzieddu ri tiempu ppi crisciri e ca su fàcili ppi dàrici a cchi manciari sunu di sòlitu bboni ppâ ricecca.

Ntâ lu 2002 lu Premiu Nobbel ppâ Miricina fu binciutu di Sydney Brenner, H. Robert Horvitz, e John E. Sulston ppi lu travagghiu di ricecca ca fìciru supra li geni di lu C. elegans's ca lu fanu crìsciri e ca lu fanu mòriri.

Commons
Lu Wikimedia Commons havi 'na catigurìa cca conteni media su Caenorhabditis elegans